آیین های عزاداری در شهرستانهای ایران


آیین های عزاداری در شهرستانهای ایران
ارسال شده توسط : رؤیا سلطانی     در : ۱۱ بهمن ۱۳۹۶     در : ولیمه و ترحیم
  ۵۲۸   |     ۰  








آیین های عزاداری در شهرستانهای ایران


هر طایفه و قومی در ایران از هر شهرستان و شهری در روزهای ماه محرم مراسم خاص خود را برای عزاداری برگزار می کنن. هر کسی بنا به شیوه پدران خود در این مراسم شرکت کرده و به عزاداری مشغول می شه. بسیاری از این مراسم نیز محلی برای حضور گردشگران ایرانی و خارجی شده. اونها می پسندن در مکان هایی حضور پیدا کنن که آیین های خاص در آنجا برگزار میشه.

مراسم بیل زنی در شهرستان خوسف
یکی از این مراسم در ایام محرم مخصوص به مردم شهرستان خوسف است.  بیل زنی تنها مراسم ماه محرم در استان خراسان جنوبی  است که در هیچ یک از شهرستان ها به چشم نمی خوره جز در شهر خوسف که توسط مردم در ظهر عاشورا برپا می شه. مراسم بیل زنی در سال ۱۳۲۷ شمسی ممنوع شد و برگزار نشد ولی پس ازمدتی دوباره به مرحله اجرا دراومد. برای برپایی این مراسم در هر یک از دو هیأت خوسف دو دسته پانزده نفری که مجموعاً چهار دسته هستند تشکیل می شه.
نحوه برپایی اون به این شکل است که هر یک از نفرات بیل به دست، دایره وار و به هم چسبیده بیل هایشان را به طرف آسمان می گیرن و در هنگام حرکت هر یک از نفرات به هوا پریده و تیغه بیلش را به بیل های دیگر می زنه و همه با هم یک صدا می گویند (حیدر علی). مراسم بیل زنی نوعی شبیه سازی از طایفه بنی اسد در صحرای کربلاست. طایفه بنی اسد پس از واقعه عاشورا با بیل و یا ابزار دیگری که در دست داشتن آن عزیزان را به خاک سپردن.

 

آیین های عزاداری در شهرستانهای ایران


طشت گذاری و مراسم زنانه در شهرستان قزوین
آیین طشت‌گذاری یکی از مراسم کهن و از سنت‌ها و مناسک ایرانیه که در ماه محرم در شهرستان‌های البرز و آبیک از توابع استان قزوین نیز برگزار می‌شه و عزاداران حسینی با برگزاری این مراسم به پیشواز محرم میرن. در کتاب فرهنگ عاشورا اثر جواد محدثی، در توضیح سنت طشت گذاری آمده است: مراسم طشت گذاری، مراسمی است سنتی که در عزاداری ایام عاشورا برگزار می‌ شه و طشت‌های آب را که رمزی از فرات است در مساجد و حسینیه‌ها می آورن.
این سنت به تاسی از اقدام سالار شهیدان و یادآور رفتار جوانمردانه امام حسین (ع) در مقابل سپاه حر است که به روایتی آن حضرت، در روز ۲۷ ذیحجه، آب مشک‌ها را در طشت‌ها ریخته و تمام لشکر حر و اسبان اونها رو سیراب‌ کردن.
آیین طشت‌گذاری در استان‌های آذری زبان، از ریشه‌دارترین آیین‌های ماه محرمه که در روزهای پایان ماه ذی‌ الحجه برگزار می‌شه و در حقیقت، برگزاری این آیین، آماده شدن حسینیان برای برگزاری مراسم سوگواری سید و سالار شهیدان را نوید می‌ده. در استان قزوین نیز در بخش‌های که اقوام ترک در آنها سکونت دارن از جمله در بخش البرز، آبیک و بخش مرکزی، این آیین برگزار می‌شه.
عده‌ای اعتقاد بر این دارن که با انجام این مراسم، اهمیت آب و جایگاه آن در حادثه کربلا مورد توجه قرار می‌گیره.  مراسم طشت گذاری از دوران صفویه برگزار شده و قدمتی چند صد ساله داره. در این آیین بعد از قرار گرفتن طشت‌ها در سکوهای مخصوص و در میان حزن و اندوه حاضران، دعای مخصوص خوانده می‌شه و از آب تشت به عنوان تبرک، اکثریت حاضران و عزاداران استفاده می‌کنن.
آیین‌های زنانه قزوین هر یک دارای ریشه‌های کهن بوده و قدمت برخی از آنها را به پیش از اسلام می‌رسه و کمتر شهری مانند قزوین رو میشه دید که در اون آیین های زنانه به تعداد قابل توجهی در کوچه و خیابان برگزار بشه.
مراسم سوگواری زنانه حسینیه آقا سید جمال در ایام محرم از جمله آیین های زنانه شهر قزوین است. این مراسم از ابتدای ماه محرم تا دوازدهم این ماه برگزار و در اون تمام امور مجلس از جمله سوگواری و پذیرایی توسط بانوان انجام می شه.
حسینیه آقا سید جمال که در غرب مسجد جامع عتیق قزوین قرار گرفته هر ساله در دهه نخست ماه محرم میزبان زنان سوگواری است که در این مکان  اقدام به نوحه خوانی و سینه زنی می‌کنن و نذورات خود را در قالب قند و چای و استکان و نعلبکی به این حسینیه اهدا می‌کنن و بیش از ۲۵ نوع سفره نذری هر یک به نیت و روشی خاص توسط صاحبان نذور در این مکان گسترده می‌شه. مراسم سوگواری در این حسینیه از ۹ صبح تا غروب ادامه داره و از نقاط دیگر شهر نیز در قالب هیئت به این حسینیه میان. این اتفاق به صورت متداوم انجام شده به این معنی که هیات وارد حسینیه شده و پس از مدت سوگواری از آنجا خارج شده تا مکان برای دیگر هیات‌ها باز بشه.

 

مراسم هفت منبر در شهرستان بیرجند
مراسم هفت منبر از جمله مراسم ایام محرم است که اون هم توسط زنان در غروب روز تاسوعا در شهرستان بیرجند بر پا می شه. زنان سالخورده، جوان و دختران در هفت، منبری که در ایام محرم در اونها مراسم روضه خوانی انجام شده شمع روشن می کنن. برگزار کنندگان مراسم خادم های ‌مسجد، حسینیه  و یا منزل هستن. آنها از عصر تاسوعا روی منبر یک پارچه سیاه می اندازن و اون رو در نزدیکی در مسجد یا حسینیه می گذارن و یک مجمه بزرگ و یا تشت پر از گل رو روی پله منبر گذاشته و تشتی خالی را هم در پله دیگر می گذارن.
بانوان در نزدیکی غروب آفتاب به این اماکن رفته و پس از نیت، شمع خود رو روشن کرده و داخل سینی می گذارن و بعد نذوراتشون از قبیل خرما، شیرینی و پول را در داخل تشت می ریزن و منبر را زیارت می کنن و به مکان دیگر میرن. معمولاً در هر مکان فقط یک شمع روشن می کنن ولی اگر مسجدی بسته و یا راه دور باشه احتمال داره که در یک مکان دو شمع روشن کنن. نذوراتی که جمع می شود به خادم منبر تعلق داره وی باید تا پایان مراسم و خاموش شدن شمع ها در اونجا بمونه و هیچ یک از شمع ها رو خاموش نکنه و صبر کنه که شمع ها خاموش بشه. اشک های شمع رو هم دور نمی ریزن و در مکانی از مسجد جمع آوری می کنن.  


حلوا پزان تهرانی ها برای امام حسین(ع)
مراسم حلواپزان بانوان در چهارراه گلوبندک و بازار تهران نیز دیدنی است بانوان در دهه اول محرم معمولا دور هم جمع می شن و هر کسی به هر اندازه که نذر کرده با یک پیک نیک و یا اجاق کوچک شروع به پخت حلو می کنه. به یک باره زنانی رو میبینین دید که سرتا سر یک کوچه صدها نوع حلوا پختن و خیرات می کنن. هر حلوایی با یک طعم و با یک هدف و نذر. بیشتر اونها این حلوا رو به حساب حلوای امام حسین (ع) می پزن. صدای صلوات مدام از هر جمع کوچک زنانه ای بلند می شه. اونهایی که مشغول پخت حلوا هستن زیر لب مدام زمزمه می کنن و دعا می خونن.

 

آیین های عزاداری در شهرستانهای ایران


دسته جنی ها در شهرستان نوش آباد کاشان
یکی از شهرهایی که عزاداری برای امام حسین‌(ع) به صورتی گسترده در آن برگزار می‌شه و مراسم اون خاص است،  شهر نوش‌آباد از توابع آران و بیدگل در کاشان است. در این شهر مراسم‌های عزاداری سنتی شامل سقاخوانی، کتل، تعزیه‌خوانی، مراسم خیل عرب و خیمه‌سوزی، سقایی و چاووش‌خوانی و کشته‌برداری همراه با آئین خاصی برگزار می‌شه. یکی از اتفاقاتی که در تعزیه‌های این شهرستان رخ می‌دهد، حضور نقش‌آفرینانی، در نقش جنی‌هاست. این نقش پیرو داستان حضور زعفر جنی در کربلاست. به همین دلیل عده ای با شکل و شمایلی متفاوت خود را شبیه به جن می کنن تا یادآور داستان زعفر جنی باشن.

 

 

منبع: مهرنیوز

 







مطالب ما را به آسانی برای دوستان خود به اشتراک بگذارید:

جستجو در مجله





نسیم 1

بنر نسیم 2

بنر نسیم 3


مطالب مرتبط



آداب و اصول سنت ولیمه دادن
موضوع: ولیمه و ترحیم
آداب و اصول سنت ولیمه دادن
۱۹ مهر ۱۳۹۶

ولیمه دادن یکی از سنت های پسندیده اسلامی ست که به مهمانی گفته میشه که در اون حداقل ده نفر شرکت داشته باشن. مهمانان ولیمه میتونن از اقوام ، دوستان ، همسایگان و ... باشن.اما چه خوبه از افراد کم بضاعت هم...

رسم‌های عجیب امروزی در مراسم ختم
موضوع: ولیمه و ترحیم
رسم‌های عجیب امروزی در مراسم ختم
۲۴ مهر ۱۳۹۶

چندسالیه که رفتارای عجیب و غریب در مراسم خاک‌سپاری رفتگان صورت می‌گیره که مصداق ضعف فرهنگی بوده و نفعی هم به حال مردگان و بازماندگانشان نداره

مراسم ختم اینترنتی ، درست یا غلط !
موضوع: ولیمه و ترحیم
مراسم ختم اینترنتی ، درست یا غلط !
۲۴ مهر ۱۳۹۶

اینجا مراسم ختم مجازیه. مراسمی که برای افراد معروفی چون عباس کیارستمی ، داوود رشیدی ، منصور پورحیدری ، دنیا فنی‌زاده ، شهدای آتش‌نشان حادثه پلاسکو ،محمود جهان، مریم میرزاخانی ، زینب ساسانیان ، محمدعلی فلاحتی نژاد و... تا کسانیکه قوم خویشی در خارج از شهر یا کشور دارن برگزار میشه.